De rechtsvormen in België

Als natuurlijk persoon kan elke bijkomende euro winst tot 50 % belast worden, plus gemeentelijke opcentiemen. In een vennootschap wordt de winst belast aan 20 % of 25 %, waarna u zichzelf een bezoldiging en eventueel dividenden uitkeert. De overstap naar een vennootschap wordt vaak interessant wanneer de winst hoger ligt dan wat u nodig hebt om te leven: wij maken samen met u de volledige berekening, sociale bijdragen inbegrepen.

Om ervan te genieten moet de vennootschap onder meer een kleine vennootschap zijn en aan minstens één bedrijfsleider een wettelijk vastgelegde minimumbezoldiging uitkeren. Een te lage bezoldiging kan het verlaagd tarief op de hele winst kosten.

Voor een BV, NV of CV is het financieel plan geen formaliteit: het beschrijft de financieringsbronnen, een openingsbalans, resultaten- en thesauriebegrotingen over minstens twee jaar en de gebruikte hypotheses. Bij een faillissement binnen drie jaar dient het om de aansprakelijkheid van de oprichters te beoordelen.

De bestuurder van een vennootschap is in de regel zelfstandige en moet zich aansluiten bij een sociaal verzekeringsfonds. De vennootschap betaalt daarnaast een afzonderlijke jaarlijkse bijdrage. Die kosten tellen mee bij de keuze van de vorm.

Keuze van de vorm en opstellen van de statuten, financieel plan, opening van een bankrekening en storting van de inbreng, akte bij de notaris, neerlegging ter griffie en publicatie in het Belgisch Staatsblad, inschrijving in de KBO, activering van de btw, aansluiting bij een sociaal verzekeringsfonds en registratie van de uiteindelijke begunstigden in het UBO-register.

Een activiteit gestart als natuurlijk persoon kan in een vennootschap worden ingebracht, en een vennootschap kan worden omgezet. Die verrichtingen hebben fiscale gevolgen (meerwaarden, registratierechten, btw) die u vóór de ondertekening moet inschatten.

Elke regelmatige economische activiteit is in principe btw-plichtig. Kleine ondernemingen met een jaaromzet van maximaal 25.000 € kunnen kiezen voor de vrijstellingsregeling: geen btw aanrekenen, maar ook geen btw recupereren. Die keuze wordt bij de start gemaakt en moet opnieuw bekeken worden als de activiteit groeit.

De vennootschap moet een eigen rekening hebben, waarop de inbreng vóór de oprichting wordt gestort. Privé- en beroepsuitgaven door elkaar gebruiken leidt tot rekeningen-courant die verantwoord moeten worden en soms tot belastbare voordelen van alle aard.

Een wagen, materiaal, een cliënteel of een gebouw inbrengen in plaats van geld kan, maar vereist voor een BV of NV een verslag van een bedrijfsrevisor over de waardering. De fiscale gevolgen van de inbreng moeten vooraf worden onderzocht.

De jaarrekening wordt binnen zes maanden na de afsluiting van het boekjaar goedgekeurd door de algemene vergadering en daarna binnen dertig dagen, en uiterlijk zeven maanden na de afsluiting, neergelegd bij de Nationale Bank. Een laattijdige neerlegging leidt tot een bijkomende vergoeding.

De uiteindelijke begunstigden van de vennootschap, de personen die ze bezitten of controleren, moeten binnen een maand na de oprichting in het UBO-register worden ingeschreven en daarna jaarlijks worden bevestigd. Wie dat nalaat, riskeert administratieve boetes.

Wanneer het netto-actief van een BV negatief dreigt te worden, of dat van een NV onder de helft van het kapitaal zakt, moet het bestuursorgaan binnen twee maanden de algemene vergadering bijeenroepen om te beslissen over de voortzetting van de activiteiten en de herstelmaatregelen.

De vennootschap beschermt het vermogen van haar vennoten, maar bestuurders blijven aansprakelijk voor bestuursfouten, binnen wettelijke grenzen die afhangen van de grootte van de vennootschap. Het niet betalen van bedrijfsvoorheffing, btw of sociale bijdragen kan hun persoonlijke aansprakelijkheid in het gedrang brengen.